Bước khó nhất của tầm long là phân biệt mạch thật với dải đất cao vô nghĩa. Bài này liệt kê các dấu hiệu để nhận ra long sống.
Lý thuyết: long sống có ba đặc điểm
Khởi phục — mạch lên xuống nhịp nhàng như sóng, không phẳng lì. Mỗi lần nổi lên là một lần khí được tiếp sức.
Quá giáp — chỗ mạch thu nhỏ lại như cổ chai trước khi phình ra. Quá giáp gọn và chắc là dấu hiệu khí tinh thuần.
Bác hoán — mạch đổi hình, đổi chất: từ đá sang đất, từ thô sang mịn. Long đi càng xa càng thanh thoát là long quý.
Cách tính: bảng đối chiếu long sinh và long tử
| Dấu hiệu | Long sinh | Long tử |
|---|---|---|
| Dáng mạch | Uốn lượn, có nhịp | Thẳng đờ hoặc gãy vụn |
| Đất | Chắc, mịn, ẩm vừa | Rời rạc, khô nứt hoặc sũng nước |
| Cây cỏ | Xanh tốt tự nhiên | Cằn cỗi, loang lổ |
| Quá giáp | Gọn, có hộ sa | Bị đào cắt, đứt đoạn |
| Chung quanh | Có sa ôm | Trống trải, gió lùa |
Ứng dụng: dấu hiệu long bị cắt mạch
- Đường lớn hoặc đường sắt xẻ ngang mạch ngay đoạn quá giáp.
- Mỏ khai thác, hầm móng sâu ăn vào thân long.
- Kênh đào cắt ngang chân mạch.
- Đất bị san phẳng để phân lô — long biến mất, chỉ còn hình thức.
- Cột điện cao thế chạy dọc sống mạch.
Long đã bị cắt thì không nên gượng ép tìm huyệt. Trong đô thị, nếu buộc phải xây, hãy chuyển sang tiêu chí thực dụng: có tựa, có ôm, không xung, thoáng khí, thoát nước tốt.
Ví dụ minh hoạ
Hai lô đất cạnh nhau dưới cùng một sườn đồi. Lô A nằm ngay sau đoạn mạch bị tỉnh lộ xẻ ngang; lô B cách đó 300 m, phía mạch còn nguyên.
Thực địa: ở lô A đất mặt khô, cỏ mọc loang lổ, tường nhà hàng xóm nứt chân do nền yếu; ở lô B đất chắc, cây bụi rậm đều, mạch nước ngầm ổn định.
Giá lô A rẻ hơn 20%, nhưng chênh lệch ấy không bù được chi phí gia cố nền. Ở đây tầm long không phải chuyện huyền bí — nó trùng khớp với kết quả khảo sát địa chất.